باسمه‌تعالي

دستورالعمل اجرایی طرح بهداشتیاران مدارس (ویژه مدارس ابتدایی)

{ مقدمه :

برنامه بهداشتیاران مدارس اولین تشکل گروهی بهداشتی دانش‌آموزان به‌منظور بکارگیری ، هدایت و ساماندهی قابلیت‌ها و استعدادهای میلیون‌ها دانش‌آموز کشور و آماده نمودن آنان برای پذیرش مسئولیت‌های دشوار فردا است ، ، این تشکل در بیشتر فعالیت‌های بهداشتی مدرسه و جامعه همراه با سایر گروه‌ها حضور فعال داشته و به‌عنوان یکی از مدافعان برنامه‌های ارتقای سلامت در جامعه شناخته شده‌اند .

{ اهداف برنامه:

1 ـ افزایش سطح آگاهی و نگرش و عملکرد دانش‌آموزان دوره ابتدایی با استفاده از رویکرد آموزش همسالان

2 ـ ارتقای سطح سلامت در دانش‌آموزان دوره ابتدایی

3 ـ بهره‌برداری از توانمندی‌های بالقوه دانش‌آموزان در زمینه مشارکت‌های عملی و مسئولیت‌پذیری و توسعه مهارت‌های زندگی و ارتباطی از طریق آموزش همسالان

{ تعاریف و اختصارات :

بهداشتیار : دانش‌آموزی است علاقمند و توانا که مسئولیت خاصی را در گروه برعهده گرفته و تحت‌عنوان سرگروه یا اعضای گروه زیرنظر مربی بهداشت فعالیت می‌کند .

دانش‌آموز علاقمند : عضو گروه نیست اما به علت علاقمندی به موضوع فعالیت گروه ، به گروه مراجعه نموده و از خدمات آموزشی آنان بهره‌مند می‌گردد .

گروه : جمعی از اعضاء که با هدف و برنامه‌ریزی قبلی برای انجام فعالیت خاصی زیرنظر راهنما سازماندهی شده و انجام وظیفه می‌کنند .

سرگروه : بهداشتیاری است که مسئولیت سرپرستی فعالیت اعضای گروه را برعهده دارد .

حیطه عمل :

کلیه مدارس ابتدایی

نحوه اجرا:

1ـ تعیین هفته تبلیغات ازدرمهرماه به‌منظور انجام تبلیغات

2- انتخاب بهداشتیاران با توجه به شاخص تعداد بهداشتیاران درمدرسه

3ـ برگزاری مراسم افتتاحیه وانتخاب بهداشتیاران واهدای کارت وابلاغ به بهداشتیاران براساس 7 گروه بهداشتیار کلاس، بهداشتیار محیط ، بهداشتیار موادغذایی ، آموزشیار بهداشت ، روان بهداشتیار ، بهداشتیار تربیت‌بدنی ، بهداشتیار خانواده و جامعه

4ـ تهیه آمار بهداشتیاران طبق فرم شماره(1) و ارسال آن به کارشناسی بهداشت منطقه مطابق جدول زمانی

5ـ تشکیل کلاس‌های آموزشی برای بهداشتیاران در طول برنامه.

6ـ برگزاری جلسات بازآموزی برای سرگروه‌ها و دریافت گزارش کار از آن‌ها (دوهفته یکبار)

7ـ برگزاری جلسات بازآموزی برای تمام بهداشتیاران هر ماه یکبار

8ـ برپایی نمایشگاه آثار بهداشتیاران در مدرسه به مناسبت‌های مختلف و شرکت بهداشتیاران در برنامه‌های فرهنگی ، هنری و مناسبت‌ها ،تهیه وبلاگ

ـ تهیه گزارش مصور از روند اجرای برنامه

ـ انتخاب بهداشتیاران نمونه و تشویق آنان در مراسم اختتامیه برنامه درهفته سلامت

ـ گزارش از روند اجرای برنامه مطابق فرم گزارش دهی به همراه مستندات(عکس، بروشور،جزوه....)به منطقه

(نحوه ارسال گزارش با هماهنگی منطقه)

شاخص تعداد بهداشتیاران درواحد آموزشی:

1)بهداشتیار کلاس،تربیت بدنی و روان بهداشتیار از هر کلاس یک نفرانتخاب می شوند.

2)بهداشتیار مواد غذائی،محیط،آموزشیار بهداشت15/1 کل دانش آموزان مدرسه انتخاب می گردند.

3)پس از انتخاب سایر گروههای بهداشتیاران، بقیه دانش آموزان داوطلب بعنوان بهداشتیار خانواده و جامعه انتخاب می شوند.

شرح وظائف گروههای 7 گانه بهداشتیاران:

*شرح وظائف بهداشتیار کلاس:

-کنترل بهداشت محیط کلاس و بهداشت فردی دانش آموزان

-کمک به مربی جهت بیمار یابی و گزارش علت غیبت دانش آموزان کلاس

-کمک به مربی در انجام کمکهای اولیه در هنگام بروز حوادث

-تهیه روز نامه دیواری،برو شور،مقاله و عکس در مورد بهداشت فردی

*شرح وظائف بهداشتیارتربیت بدنی:

-ترویج فرهنگ ورزش کردن به عنوان یک عامل تامین سلامت

-آموزش استفاده از لباس،کفش و جوراب مناسب در هنگام ورزش کردن

-انجام حرکات ورزشی با دانش آموزان و معلم ورزش در مراسم صبحگاه

-کمک به مربی بهداشت و معلم ورزش در انجام مسابقات ورزشی در مدرسه

-انجام تحقیق،پژوهش وتهیه مقاله در مورد انواع ورزشها و فواید ورزش کردن

*شرح وظائف روان بهداشتیار:

-برقراری ارتباط سالم با سایر دانش آموزان و انجام بازی اثر انگشت برای موضوع شناخت خود

-اجرای فعالیتهایی برای تقویت مهارت دوستیابی

-اجرای بازی کلاه فکر برای تقویت مهارت فکر کردن

-تهیه روز نامه دیواری،مقاله و بروشوردر مورد بهداشت روان

*شرح وظائف بهداشتیارمواد غذایی:

-کنترل و نظارت بر نحوه تهیه،توزیع و فروش مواد غذایی در پایگاخ تغذیه سالم

-معرفی فروشندگان دوره گرد و مغازههایی که خوراکی های غیر بهداشتی می فروشند

-کمک به مربی در انجام معاینات مقدماتی

-تهیه روز نامه دیواری،بروشور،مقاله و عکس در مورد مواد غذایی

*شرح وظائف بهداشتیارمحیط:

-نظارت بر پاکیزگی عمومی مدرسه

-نظارت بر نگه داری فضای سبز و کاشت نهال در محیط آموزشگاه به همراه مربی

-همکاری در اجرای طرح جداسازی کاغذ از زباله به منظور باز یافت آن

- تهیه روز نامه دیواری،بروشور،مقاله و عکس در موردبهداشت محیط

*شرح وظائف آموزشیار بهداشت:

-قرائت پیام بهداشتی در مراسم صبحگاهی

-کمک به مربی بهداشت در برگزاری نمایشگاه و اجرای مسابقات علمی-بهداشتی

-تهیه وسائل کمک آموزشی در قالب نمایش و تئاتر با موضوعات بهداشتی در مناسبتهای خاص

-آموزش بهداشت به دانش آموزان

*شرح وظائف بهداشتیارخانواده و جامعه:

-انتقال پیام های بهداشتی از مدرسه به خانه

-شناسائی محلهای پر خطر در خانه و محیط اطراف و معرفی آن به دیگران

-کمک به خانواده در انجام کمک های اولیه هنگام بروز حادثه

-کمک به والدین در پاکسازی و زیبا سازی محیط خانه و اطراف آن

-انجام تحقیق و پژوهش و تهیه مقاله در موضوعات مرتبط با بهداشت و سلامت خانواده و جامعه